Erken rezervasyon indirimi (early booking, kısaca EB), konaklama tarihinden aylar önce ve belirli bir son tarihe kadar yapılan rezervasyonlara uygulanan indirimdir. Türkiye'de özellikle tur operatörü sözleşmelerinde ve sahil otellerinde yaygındır; son yıllarda otellerin kendi sitelerinde ve OTA'larda da sıkça kullanılır.
Amaç; sezon başlamadan baz doluluk oluşturmak, ön ödeme ile nakit akışı sağlamak ve talebi öngörülebilir kılmaktır. İndirimin karşılığında misafirden genellikle ön ödeme, sınırlı iptal hakkı veya iadesiz koşul istenir.
Nasıl kurgulanır?
- Satış son tarihi: İndirimin geçerli olduğu rezervasyon tarihi aralığı (ör. 31 Ocak'a kadar).
- Konaklama dönemi: İndirimin hangi konaklama tarihlerine uygulanacağı.
- Kademeler: Ör. Aralık sonuna kadar %20, Şubat sonuna kadar %15, Mart sonuna kadar %10.
- Ödeme koşulu: Tam veya kısmi ön ödeme; bkz. ön ödeme ve depozito politikası.
- İptal koşulu: Çoğu zaman iadesiz veya sınırlı iadeli.
Bu koşullar, indirimi yalnızca erken planlayan ve esneklikten vazgeçen misafire açan fiyat çitleridir. Çit olmadan yapılan EB, aynı fiyatı ödemeye hazır misafire gereksiz indirim vermek anlamına gelir.
Gelire etkisi
Erken rezervasyon indirimi, fiyatı düşürdüğü için aynı geliri korumak adına daha fazla oda-gece satılmasını gerektirir. Gelir-nötr hacim artışı şu şekilde bulunur:
Dolayısıyla EB, ancak o odalar başka türlü satılmayacaksa ya da ön ödemenin finansman değeri ve erken doluluğun sağladığı fiyat artırma fırsatı bu farkı karşılıyorsa kârlıdır. Rezervasyon hızını ve geçmiş rezervasyon öne yatma süresini incelemek bu kararı destekler.
Sözleşmelerde ve OTA'larda EB
Tur operatörü sözleşmelerinde EB oranları ve tarihleri kontrat ekinde yazılır; operatör bu indirimi kendi paket fiyatına yansıtır. OTA'larda ise EB genellikle ayrı bir fiyat planı veya kampanya olarak tanımlanır. Farklı kanallardaki EB oranlarının birbirine yakın tutulması fiyat paritesi açısından önemlidir.
Sık yapılan hatalar
- EB'yi sezon boyunca açık bırakmak; indirim, erken değil son dakika indirimine dönüşür.
- EB'yi diğer kampanyalarla birleşebilir bırakmak ve net fiyatın maliyetin altına inmesi.
- Kademeli indirimde en yüksek oranı gereğinden uzun tutmak.
- Sonuçları ölçmemek: EB ile gelen rezervasyonların iptal ve değişiklik oranını, standart rezervasyonlarla karşılaştırın.