Bu sayfada
Otel maliyetleri, doluluğa verdikleri tepkiye göre ikiye ayrılır. Sabit maliyetler otel boş da olsa dolu da olsa belirli bir dönem boyunca oluşan giderlerdir: kira, kadrolu personelin önemli bölümü, sigorta, yazılım abonelikleri, temel enerji tüketimi, kredi geri ödemeleri. Değişken maliyetler ise her satılan oda gecesiyle birlikte artan giderlerdir: oda temizliği malzemesi, çamaşır, banyo ürünleri, kahvaltı maliyeti, OTA komisyonu, kart komisyonu.
Bu ayrım otelcilikte özellikle önemlidir; çünkü otellerin maliyet yapısında sabit giderlerin payı yüksektir. Boş kalan bir oda gecesi satılamayan bir üründür, ama maliyetin büyük kısmı yine de oluşur.
Yarı değişken maliyetler
Gerçek hayatta pek çok gider ikisinin arasındadır. Enerji tüketiminin bir kısmı binayı ayakta tutmak için sabittir, bir kısmı dolu odalarla artar. Kat hizmetleri personeli belirli bir doluluğa kadar sabittir, üstünde ek eleman veya fazla mesai gerekir. Bu giderleri analizde bir sabit, bir değişken bileşene ayırmak en pratik yöntemdir.
Katkı payı ve hesaplama
Oda başına katkı payı, bir oda gecesi satıldığında sabit giderleri karşılamaya ne kadar para kaldığını gösterir.
Başabaş oda gecesi = Dönem sabit giderleri ÷ Oda başına katkı payı
Fiyat kararlarına etkisi
Kısa vadede bir oda gecesini değişken maliyetin üzerindeki her fiyattan satmak, satmamaktan iyidir; çünkü sabit gider zaten oluşmaktadır. Bu mantık düşük sezonda son dakika ve grup fiyatlarını açıklar. Ancak aynı mantığı sürekli uygulamak tehlikelidir:
- Uzun vadede tüm sabit giderler de karşılanmalıdır; aksi halde otel yatırım ve bakım yapamaz.
- Düşük fiyat, fiyat algısını ve paritesini bozabilir.
- Yüksek talep dönemlerinde düşük fiyatlı iş, daha değerli bir rezervasyonun yerini alabilir (displacement).
Başabaş doluluğun ayrıntılı hesabı için Başabaş Doluluk maddesine, departman bazında maliyet izleme için CPOR maddesine bakabilirsiniz. Hızlı hesap için hesaplayıcıyı kullanabilirsiniz.
Sık yapılan hatalar
- Komisyonu unutmak: OTA komisyonu değişken maliyettir; kanal bazında farklı olduğu için katkı payı da kanala göre değişir.
- KDV dahil fiyatla hesaplamak: Katkı payı KDV ve konaklama vergisi hariç net fiyat üzerinden bulunmalıdır.
- Sezonluk otelde yıllık sabit gideri kapalı aylarla birlikte görmemek: Kapalı dönemde de kira, sigorta ve kadro gideri oluşur; açık aylar bunu da taşımalıdır.
- Kahvaltıyı sabit saymak: Kahvaltı maliyeti misafir sayısıyla doğrudan artar, değişken olarak ele alınmalıdır.